Afgelopen vrijdag bracht MusicGear een bezoek aan BassConnection in Hilversum, de bas speciaalzaak van Edwin van Huik.

Tijdens ons gesprek kwam er naar voren dat veel mensen graag willen weten wat het afstellen van een (bas)gitaar nou werkelijk inhoud. Aangezien er toch op dat moment een bas klaar lag om afgesteld te worden konden wij stap voor stap volgen wat Edwin van Huik doet om bas af te stellen en hieronder kan je het verslag zien.

LET OP: Dit artikel is niet bedoeld als een soort van handleiding of internetcursus. Ga je zelf zitten knutselen dan is dat op eigen risico en verknal je je bas of gitaar kom dan niet bij MusicGear.nl klagen. Ons advies is om je (bas)gitaar altijd door een specialist te laten afstellen.

Het standaard afstellen van een bas zoals hieronder beschreven kost overigens bij BassConnection normaal 55,- euro maar lezers van MusicGear.nl krijgen een korting van 10,- euro en je betaalt dus maar 45,- euro!

Stap 1: Controleren hals/body verbinding

Als eerst wordt de verbinding tussen de hals en de body van de basgitaar gecontroleerd. Hout krimpt in de loop van de tijd en het kan dus zo zijn dat de schroeven niet meer optimaal vastzitten. Door jarenlange ervaring heeft Edwin een gevoel in zijn handen ontwikkeld (torque) waardoor hij alle schroeven precies even hard aandraait. Om alle schroeven precies even hard vast te draaien wordt vaak ook een torqueschroevendraaier gebruikt.


Stap 2: Hals bekijken

Bekijken hoe de hals staat ten opzichte van de body en inschatten of de hals strakker of losser gemaakt moet worden.


Stap 3: Hals stellen

Om de hals goed te kunnen afstellen wordt eerst de snaren iets losser gedraaid en afhankelijk of de hals boller of holler moet wordt de halspen/truss rod losser of vaster gedraaid, meestal met kwart slagjes. Hierna zei Edwin: “Niet schrikken” en zette zachtjes met twee handen zijn gewicht op de hals van de gitaar waardoor de hals zachtjes kraakte en de halspen los kwam uit de positie waarin hij vast zat om ‘m zo even te ‘lossen’

Hierna draaide Edwin de halspen weer zo aan tot de hals de gewenste curve kreeg zodat er comfortabel gespeeld kan worden zonder het aanlopen(buzzing) van de snaren op de frets, zulks meestal bij lage afstelling op de eerste zeven posities. Op verzoek van de klant zal bij gebruik van een plectrum de neck iets anders worden ingesteld. Daarbij is ook van belang welke snaren er worden gebruikt, gaat het om de dikte en de spanning die nodig is om op stemmig te komen, dit zal telkens een andere curve met zich meebrengen.


Stap 4: Hoogte van de snaren afstellen

De volgende stap is het afstellen van de hoogte van de snaren, elke snaar heeft meestal zijn eigen zadeltje. De hoogte van de snaren wordt bepaald door de radius van de toets en het fretwerk. Kijk naar het begin van de hals van de gitaar en stel de snaren zo in hoogte af dat ze allemaal even ver (eigenlijk dichtbij) van de hals afstaan. Dit is ook zeker een kwestie van persoonlijk gevoel.


Stap 5: Octaaf zuiver stellen

Ik wist eigenlijk nooit waar de schroeven aan de achterkant van de  brug voor waren, maar die zijn dus voor het ‘octaaf zuiver stellen’ van je gitaar. Op de hals van je gitaar kan je bijna altijd elke noot twee keer vinden: een lage versie van die noot, de ‘open snaar’ genoemd, en dan dezelfde noot maar dan één octaaf hoger. Als die lage noot nou wel zuiver klinkt en de hoge noot niet dan kan je dat verhelpen door aan deze schroeven te draaien.


Stap 6: Element in hoogte stellen

Het element moet zo worden afgesteld dat hij even dicht op alle snaren staat maar ook zo dat de kracht van de magneet in het element niet de snaren naar beneden trekt, het zogenaamde ‘string pulling’.


En stap 7: Brug handmatig vastdraaien

Ook de schroeven van de brug kunnen door de krimp van het hout los zijn komen te zitten en moet en dus ook weer worden vastgedraaid. Begin bij de middelste en dan om en om naar buiten toe werken.

Tenslotte
Je begrijpt denk ik wel dat de 7 stappen die je hierboven ziet, de basic handelingen zijn die moeten worden uitgevoerd om een basgitaar af te stellen. Een (bas)gitaar kan natuurlijk ook defecten hebben die niet met deze 7 stappen kunnen worden opgelost.

Ik blijf het nog steeds een beetje vreemd vinden dat een (bas)gitaar die je nieuw koopt meestal niet goed is afgesteld. Je bent dus eigenlijk verplicht om ook nog geld uit te geven om de gitaar te laten afstellen, ten minste als je alles uit je aankoop wilt halen. De meeste fabrikanten van gitaren doen het niet perfect en ligt het dus vaak aan de kennis en de service van de winkel waar je je gitaar koopt of je gitaar (goed) is afgesteld of niet als je ‘m koopt.

Ik heb zelf trouwens op de bas voor en na het afstellen gespeeld en de bas speelde veel fijner na het afstellen dus het afstellen van een (bas)gitaar is zijn geld dubbel en dwars waard.